BREAKING
February 25, 2025

ဆောင်းပါး

ဟွန်ဆန်အလွန် ကမ္ဘောဒီးယား

Dawei Watch

August 1, 2023

ဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်ဆန် နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ကမ္ဘောဒီးယားသည် ပိုမို၍ ဒီမိုကရေစီ လမ်းကြောင်း ပေါ် သို့ ရောက်ရှိလာမည် သို့မဟုတ် အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ပိုမိုရင်းနှီးလာစေမည် စသည့် မျှော်လင့်ချက်များ သည် လွဲမှားနေကြောင်း အတိုက်အခံခေါင်းဆောင် ဆမ်ရိန်းဆီ က ပြောကြားလိုက်သည်။ ဆယ်စုနှစ် လေးစုနီးပါး သဘောထားတင်းမာသော အုပ်ချုပ်မှုအပြီးတွင် ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ကာ ၎င်း၏ အကြီးဆုံး သားဖြစ်သူ ဟွန်မနက်အား အာဏာ လွှဲပြောင်းပေးမည်ဟု ကမ္ဘာ့သက်တမ်းအရှည်ဆုံး ခေါင်းဆောင်များထဲမှ တစ်ဦးဖြစ်သည့် ဟွန်ဆန်က ယခု သီတင်းပတ်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။ ခမာနီတပ်သားဟောင်း ဖြစ်ခဲ့သည့် ဟွန်ဆန်သည် ၁၉၈၅ ခုနှစ်ကတည်းက ကမ္ဘောဒီးယားကို အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏အာဏာတည်မြဲစေရန် ပြိုင်ဘက်ပါတီများကို ပိတ်ပင်ထားခြင်း ၊ စိန်ခေါ်သူများကို အတင်းအကျပ် ထွက်ပြေးစေခြင်း ၊ […]

တစ်ဖက်သတ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရခဲ့သော ဟွန်ဆန်၏ အာဏာမြဲရေး လုပ်ဆောင်မှုများ

Dawei Watch

July 24, 2023

ကမ္ဘောဒီးယားဝန်ကြီးချုပ် ဟွန်ဆန်၏ ပါတီသည် တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ကျင်းပသော အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် အပြတ်အသတ် အနိုင်ရသွားပြီဖြစ်ကြောင်း ကြေညာလိုက်သည်။ ဟွန်ဆန်က အဓိကအတိုက်အခံပါတီကို ပိတ်ပင်ကာ လွတ်လပ်သော မီဒီယာများကို နှိပ်ကွပ်ခြင်းတို့ဖြင့် လက်ရှိကျင်းပခဲ့သည့် အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲအပေါ် ဆန့်ကျင်သူ လုံးဝနီးပါးမရှိအောင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သလို ပြိုင်ဘက်မရှိအောင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ရွေးကောက်ပွဲတွင် မဲပေးသူ ၈၄ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် မဲရုံပိတ်ခဲ့ပြီး CPP နှင့် မထင်မရှား ပါတီ ၁၇ ပါတီတို့ ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ကြကာ လူ ၈ ဒသမ ၁ သန်း မဲပေးခဲ့ကြကြောင်း ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မတီကဆိုသည်။ တစ်ဖက်သတ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အာဏာရပါတီက အပြတ်အသတ် အနိုင်ရသွားကြောင်း ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မတီက ကြေညာလိုက်သည်။ ဟွန်ဆန်၏ ဖိနှိပ်မှုများ ဟွန်ဆန်သည် ကမ္ဘောဒီးယားကို […]

စစ်ကြောင်းထိုးခံလိုက်ရသည့် သကျက်တော

Dawei Watch

July 23, 2023

ပြိုမလိုမိုးကြောင့် ပိုပြီးမှောင်နေသည့် သကျက်တောရွာ၏ ညပိုင်းမှာ “ဒိုင်း ဒိုင်း ဒိုင်း ဝုန်း” ပစ်ခတ်သံတွေကြောင့် အထိတ်တလန့်နဲ့ လှုပ်လှုပ်ရွရွ ဖြစ်သွားသည်။ ရုတ်တရက်ထွက်ပေါ်လာသည့် ရွာအပြင်ဘက်က လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ် ပစ်ခတ်သံများ။ ပစ်ခတ်သံ ပေါက်ကွဲသံတွေက တစ်ရွာလုံးကို ကိုင်လှုပ်ပစ်လိုက်သည့်နှယ်။ တစ်ရွာလုံး လှုပ်လှုပ်ရွရွ။ ပြာပြာသလဲ။ “သေနတ်သံကြားတာနဲ့ ရွာထဲစစ်ကြောင်းထိုးလာပြီဆိုတာ တန်းသိလိုက်ပြီလေ” ဟု ဒေသခံ အသက်ကြီးပိုင်း အမျိုးသားတစ်ဦးက ပြောသည်။ ထားဝယ်မြစ် အတိုင်းဆင်လာသည့် စစ်ကောင်စီတပ်က လောင်းလုံးမြို့အောက်ဘက်ပိုင်းရွာများကို စစ်ကြောင်းထိုးလိမ့်မည်ဟု ဇူလိုင်လ ၁၆ ရက် နေ့လည်းပိုင်းကတည်းက သတင်းတွေ ထွက်နေပြီးသားဖြစ်သည်။ မည်သည့်ရွာကို ဝင်မည်ဆိုသည်ကိုသာ သေသေချာချာမသိကြ။ ညနေ ၅ နာရီခန့်တွင် စစ်ကောင်စီတပ်က သကျက်တောကျေးရွာကို ဆိုက်ဆိုက်မြိုက်မြိုက် စစ်ကြောင်းထိုး ဝင်ရောက်လာခဲ့လေပြီ။ သကျက်တောကျေးရွာသည် […]

အသက်ကိုရင်း၍

Dawei Watch

July 22, 2023

မနက်စောစောစီးစီး ဇူလိုင်မိုးတို့က လယ်ကွင်းများအတွင်း တဖွဲဖွဲရွာသွန်းနေသည်။ မိုးစက်မိုးပေါက် တဖြောက်ဖြောက်ကျနေသည့် လယ်ကွင်းအတွင်း လယ်ထွန်စက်ငယ်တစ်စီးက တစ်ဒုတ်ဒုတ်ခုတ်မောင်းလျက် မြေသားများကိုထိုးခွဲနေသည်။ အနည်းငယ်စုတ်ပြဲနေသဖြင့် ရေမလုံတော့သည့်  မိုးကာဝတ်ထားသော ထွန်စက်မောင်းသူအမျိုးသား၏ မျက်လုံးများက ထယ်သွားဖြင့် ထိုးခွဲနေသည့် မြေကြီးကို အပြည့်အဝအာရုံမစိုက်နိုင်။ မကြာခဏ ခပ်ဝေးဝေး လယ်ကွက်များရှိရာနှင့် တောစပ်များဆီသို့  လှမ်းမျှော်ကြည့်ပြီး သက်ပြင်းတွေလည်း ချလို့နေသည်။ “ကိုယ်ကလည်း ဒီအလုပ်လုပ်မှ စားရတယ်ဆိုတော့ မိသားစုစားဖို့အရေး ကိုယ့်အသက်ကိုတောင် နှမျှောရမှန်းမသိတော့ဘူး။ သေနတ်သံကြားရင်ပြေးပုန်း လက်နက်ကြီး လာကျရင်လည်း ကံပဲ”ဟု ​လယ်ထွန်စက်ကို ခဏရပ်ကာဆေးလိပ်တိုကို မီးညှိရှိုက်ဖွါရင်း ကိုရင်မောင် (အမည်လွှဲ)က ညည်းတွားသည်။ ကိုရင်မောင်သည် မြိတ်ခရိုင်၊ပုလောမြို့နယ်၊မင်းထိန်ရွာသားဖြစ်ပြီး အသက် ၃၅ နှစ်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ သူ့တွင် မိန်းမနှင့် အရွယ်မရောက်သေးသည့် သားသမီးသုံးဦးရှိပြီး မိုးရာသီတွင်လယ်လုပ်၊ နွေရာသီတွင် တောင်ယာအငှါးခုတ်၊ ဒါမှမဟုတ် […]

တောင်ပိုင်းဒေသ စစ်ရေးအပြောင်းအလဲ – ခံစစ်မှ တိုက်စစ်သို့

Dawei Watch

July 21, 2023

တနင်္သာရီတိုင်းအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်အား တော်လှန်တိုက်ခိုက်နေသည့် တိုက်ပွဲပုံစံ ဇွန်လအတွင်း သိသိသာသာ ပြောင်းလာသည်။ ရပ်ရွာအတွင်းသို့ စစ်ကြောင်းထိုးလာသည့် စစ်ကောင်စီတပ်စစ်ကြောင်းများကို ခြုံခိုတိုက်ခိုက်ပြီး ခုခံတွန်းလှန်နေရာမှ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများ၊ စစ်ဆေးရေးဂိတ်များ၊ ပျူစောထီးစခန်းများကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်မှု ပိုများလာသည်။ တိုင်းအတွင်း စစ်ရေး၊ ပဋိပက္ခအခြေအနေများကို စောင့်ကြည့်ပြီး လစဉ်အစီရင်ခံစာထုတ်ပြန်နေသည့် FE5 Tanintharyi ၏ အစီရင်ခံစာအရ ဇွန်လအတွင်း တနင်္သာရီတိုင်းတွင် တိုက်ပွဲ ၄၁ ကြိမ်ထက်မနည်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ယင်းတိုက်ပွဲများအနက် စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများ၊ စစ်ဆေးရေးဂိတ်များ၊ ပျူစောထီးစခန်းစသည့် စစ်ရေးပစ်မှတ်များကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သည့်အကြိမ်ရေ ၂၀ အထိရှိကြောင်း အစီရင်ခံစာက ဆိုသည်။ ပြီးခဲ့သည့်ဇွန်လအတွင်းမှာပင် ထားဝယ်ခရိုင်အတွင်းရှိ မောင်းမကန်နယ်မြေရဲစခန်း၊ ရေဖြူမြို့မရဲစခန်း၊ လောင်းလုံးမြို့နယ် သဲပုံရွာရှိ စစ်ကောင်စီစခန်းနှင့် ရေဖြူမြို့အနီးရှိ စစ်ကောင်စီတပ်ရင်းများကို ဝင်တိုက်သည့် ဖြစ်စဉ်မှာ ခပ်စိပ်စိပ်ရှိနေသည်။ ထို့အပြင် […]

ထိုင်း ဝန်ကြီးချုပ်နေရာအတွက် အလားအလာရှိသူများ

Dawei Watch

July 19, 2023

ယနေ့တွင် ဝန်ကြီးချုပ်လောင်းအဖြစ် ပီထာကို ဒုတိယအကြိမ် အမည်စာရင်းတင်သွင်းခဲ့သော်လည်း ကန့်ကွက်သူ လွှတ်တော်အမတ် ၃၉၅ ဦးရှိသဖြင့် ပီထာကို ဝန်ကြီးချုပ်လောင်းအဖြစ် ထပ်မံတင်သွင်းရွေးချယ်ခံခွင့် မရှိတော့ကြောင်း ထိုင်းသတင်းဌာနများတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ပီထာကို လွှတ်တော်၏ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများအရ ထပ်မံ တင်သွင်းခွင့်မရှိကြောင်း အထက်လွှတ်တော်အမတ်များနှင့် အတိုက်အခံပါတီများက အကြိတ်အနယ် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီးနောက် မဲခွဲဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ပီထာကို နောက်တစ်ကြိမ် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် အမည်စာရင်း တင်သွင်းခွင့်မရှိကြောင်း မဲခွဲဆုံးဖြတ်ရာ ထောက်ခံမဲ ၃၉၅ မဲ၊ ကန့်ကွက်မဲ ၃၁၂ မဲနှင့် ကြားနေမဲ ၈ မဲ ရှိခဲ့သည်။ ပီထာ ၏ Move Forward ပါတီ (MFP) သည် ပြီးခဲ့သည့် မေလ ရွေးကောက်ပွဲတွင် အမတ်နေရာအများဆုံး အနိုင်ရရှိခဲ့သော်လည်း ဘုရင်စနစ်၏ တင်းကျပ်သော […]

သေမင်းတံခါးဝ တွန်းပို့ခံနေရတဲ့ ကလေးတွေ

Dawei Watch

July 18, 2023

အိမ်နီးချင်းတွေ ဖျားနေပြီဆို ဒေါ်အေးခေါင်းမီးတောက်ရပြီ။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးကြောင့်များလားပေါ့။ “ဟဲ့…နင်တို့အိမ်က ကလေးတွေဖျားနေကြတယ်ဆို သွေးလွန်တုပ်ကွေးလား” ဒီလိုလိုက်မေးဖန်များလို့ ‌မျက်မုန်းကျိုးမယ်ဆိုလည်း ကျိုးလောက်ပါရဲ့။ လောင်းလုံးမြို့နယ်က ဒေါ်အေးတို့ရွာမှာ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဖြစ်လို့ ဆေးရုံတင်ရတဲ့ကလေး ဇွန်လ တစ်လထဲကို ၂၀ ကျော်နေပြီ။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဆိုတာကလည်း သိတဲ့အတိုင်း တစ်ယောက်ဖြစ်ရင် ပတ်ဝန်းကျင်ကပါလူတွေကူးကုန်တာ။  ခြင်ကပေါပါဘိနဲ့။ မိုးရာသီမဟုတ်လား။ နွေရာသီကတည်းက ခေါင်းထောင်လာတဲ့ သွေးလွန်တုပ်ကွေးက မိုးရာသီရောက်လာတော့ ထိန်းမနိုင်တဲ့အခြေအနေ ရောက်နေပေပြီ။ “အခုက ကလေးတွေ ဖျားလိုက်တာကလည်း ပြောမနေနဲ့။ ဖျားလိုက်ရင်လည်း သွေးလွန်တုပ်ကွေးဆိုတာချည်းပဲ” လို့ ဒေါ်အေးကဆိုပါတယ်။ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဖြစ်နေကြတာ ဒေါ်အေးတို့တစ်ရွာတည်းတော့မဟုတ်။ ထားဝယ်ခရိုင်က ကျေးရွာတိုင်းလိုလိုမှာဖြစ်နေကြတာပါ။ လက်ရှိထားဝယ်ဆေးရုံမှာ သွေးလွန်တုပ်ကွေး ကလေးလူနာ တစ်ရာဝန်းကျင်လောက်ကုသနေရတယ်လို့ ဇမ္ဗူသီရိအဖွဲ့ဥက္ကဌ ဦးနိုင်မျိုးသွင်ကဆိုပါတယ်။ ထားဝယ်ခရိုင်ထဲ သွေးလွန်တုပ်ကွေးဖြစ်ပွားမှုဟာလည်း အရမ်းများပြားနေတယ်လို့  ဦးနိုင်မျိုးသွင်ကဆိုပါတယ်။ “အရင်တုန်းကဒီလိုမျိူး တစ်ခါမှကိုမကြားဖူးဘူး။ အရင်ကလည်း […]

ကမ္ဘာ့ရန်စွယ်ကို အံ့တုဖက်ပြိုင်ကြသူများ

Dawei Watch

July 15, 2023

အမှိုက်ပုံဖြစ်သွားလေ့ရှိသည့် ကွမ်းသီးပင်ဘုတ်ဖတ်မှာ ကိုသန်းဇော်ဦးနှင့်တွေ့ချိန်တွင်တော့ ဆိုင်ပေါ်တင် ရောင်းချသည့် လူသုံးကုန်ပစ္စည်းများအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားသည်။ တနင်္သာရီတိုင်းတွင် ကွမ်းသီးပင်ဖြစ်ထွန်းအောင်မြင်သည့် ပူနွေးစိုစွတ်သည့် အီကွေတာရာသီဥတုဖြစ်သည့်အတွက် ကွမ်းသီးပင်ဘုတ်ဖတ်များ ပေါများသည့်ဒေသဖြစ်သည်။ ကွမ်းသီးဘုတ်ဖတ်ကို ဆေးလိပ် လိပ်ရာတွင်သာ အနည်းစုအသုံးပြုခဲ့ပြီး အများစုမှာ အမှိုက်ပုံသို့ ရောက်ရှိသွားလေ့ရှိသည်။ မြိတ်မြို့မှ စွန့်ဦးတီထွင်သူ ကိုသန်းဇော်ဦးကမူ အမှိုက်အဖြစ်စွန့်ပစ်နေရသည့် ကွမ်းသီးဘုတ်ဖတ်ကို ပုံစံတစ်မျိုးဖြင့် အသုံးပြုနိုင်မည့် လူသုံးကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရန် အတွေးစတစ်ခု ရလာခဲ့သည်။ သူစိတ်ကူးပြီး အတွေးရလာသည့်အချိန်ကလည်း ဒီမိုကရေစီခေတ်ဦးဟု ဆိုနိုင်သည့် ၂၀၁၄ ခုနှစ်ဝန်းကျင်။ ထိုအချိန်က အမှိုက်ကောက်သည့်အဖွဲ့များ အပြိုင်အဆိုင်ပေါ်လာချိန် မြိတ်ဒေသတွင်လည်း ပရဟိတ အမှိုက်ကောက်အဖွဲ့များ ပေါ်လာသည်။ သို့ရာတွင် အမှိုက်ကောက်ခြင်းက သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်သန့်ရှင်းရေးအတွက် အထောက်အကူပြုသော်လည်း ယင်းတစ်ခုတည်းဖြင့် လုံလောက်မည်မဟုတ်ကြောင်းကို ကိုသန်းဇော်ဦးက နားလည်လိုက်သည်။ “ဒီနေ့အမှိုက်ကောက်သွားတယ် ပြောင်တယ်။ နောက်တစ်နေ့ကျရင် […]