BREAKING
February 25, 2025

ဆောင်းပါး

နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ရပ်တန့်မှုအလွန် မြန်မာ့စီးပွားရေးလားရာ

Dawei Watch

January 3, 2024

စစ်ကောင်စီက ၂၀၂၃ သြဂုတ်လတွင် အသစ်ချမှတ်လိုက်သည့် ရှေ့လုပ်ငန်းစဉ်နှင့် ဦးတည်ချက်များတွင် စီးပွားရေးဦးတည်ချက် ပါဝင်လာခဲ့သည်။ စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးကို အခြေခံသည့် ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်းများအားမြှင့်တင်၍ နိုင်ငံ့စီးပွားမြင့်မားရေးနှင့် ပြည်သူလူထုတစ်ရပ်လုံး၏ လူမှုစီးပွားဘဝမြင့်မားရေး ဆက်လက်ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်သွားမည်ဆိုသော အချက်ဖြစ်သည်။ သို့သော် လပိုင်းအကြာတွင်တော့ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးနယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး စခန်းများမှာ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ၏ သိမ်းပိုက်မှု ခံလိုက်ရပြီဖြစ်သည်။ နိုင်ငံအနှံ့တိုက်ပွဲများကြောင့် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လုပ်ငန်းစဉ်များ ရပ်တန့်သွားခဲ့ပြီး စိုက်ပျိုး၊မွေးမြူရေး ထုတ်ကုန်များ စျေးကွက်ပျောက်သည့် အခြေအနေကို ရင်ဆိုင်နေကြရသည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့မှစကာ မြောက်ပိုင်းညီနောင် မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့ဖြစ်သည့် ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA၊ ကိုးကန်တပ် MNDAA၊ တအာန်းတပ် TNLA တို့က ဦးဆောင်၍ မြို့သိမ်း၊ စခန်းသိမ်း တိုက်ပွဲများ ဆင်နွှဲနေပြီး […]

တောင်ပိုင်းဒေသက စစ်ရေး

Dawei Watch

December 21, 2023

စစ်အာဏာသိမ်းပြီး ရက်ပေါင်းတစ်ထောင်ကျော်လာချိန်တွင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ကို လက်နက်ကိုင်တွန်းလှန် တိုက်ခိုက်မှုများလည်း ပိုမိုအရှိန်အဟုန်ကောင်းလာနေသည်။ နွေဦးတော်လှန်ရေးကို အလှည့်အပြောင်းဖြစ်စေခဲ့သည်မှာ မဟာမိတ်ညီနောင်သုံးဖွဲ့၏ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးကြောင့်ဟု ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။ ညီနောင်သုံးဖွဲ့က အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့မှစတင်ကာ ရှမ်းမြောက်တစ်ခွင်တွင် စခန်းသိမ်း၊ မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ ဆက်တိုက်လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ယင်း ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးစတင်ပြီး မကြာခင်တွင်ပင် ၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေးဖြင့် ကယား (ကရင်နီ) ပြည်နယ်တွင်လည်းကောင်း ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA ၏ ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်း မြို့သိမ်း၊ စခန်းသိမ်းတိုက်ပွဲ ဖော်ဆောင်မှုများကြောင့်လည်းကောင်း တော်လှန်ရေး အရှိန်အဟုန် ပိုတက်လာခဲ့သည်။ အိန္ဒိယနယ်စပ်မှ ကုန်သွယ်ရေးမြို့များ၊ တရုတ်နယ်စပ်မှ မြို့များကိုလည်း ချင်းနှင့် ရှမ်းဒေသ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များက သိမ်းထားနိုင်ပြီဖြစ်သည်။ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးမှ စတင်ကာ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ ပူးပေါင်းကာ မြန်မာနိုင်ငံအနှံ့ […]

ထားဝယ်ဒေသက ဦးရှင်ကြီးနတ်တင်တဲ့ဓလေ့

Dawei Watch

December 19, 2023

ဒီည အိမ်မှာဦးရှင်ကြီးဆွမ်းတင်မှာမို့ ကြွခဲ့ပါဦး တဲ့ ။ ကျွန်တော်တို့နဲ့ခုနှစ်အိမ်ကျော်က အစ်မကြီးတစ်ယောက် လာဖိတ်တယ် ။ ဦးရှင်ကြီးဆွမ်းတင်မလို့ဆိုပါလား ။ ကြားလိုက်ရတဲ့ သတင်းကြောင့် စိတ်ထဲအတော်လေးကို လှုပ်ရှားသွားရပါတယ် ။ တကယ်ဆို သူမဖိတ်လည်း အဲဒီသတင်းကြားရင် ကျွန်တော်က သွားဖြစ်အောင်သွားမှာပါ ။ ကိုယ့်ဒေသက ဒီရိုးရာအလှူလေးနဲ့ကြုံချင်နေတာကြာပြီပဲလေ ။ တကယ်တော့ တခြားအလှူတွေထက် ဒီအလှူပွဲသေးသေးလေးကိုမှစိတ်ဝင်စားနေမိတာ အကြောင်းရှိပါတယ် ။ ငွေကုန်ကြေးကျသိပ်မများတဲ့ဒီအလှူလေးက တခြားအလှူထက်ထူးခြားပြီး ကျွန်တော့ရဲ့ ကလေးဘဝ အမှတ်တရတွေကိုလည်း ချက်ချင်းပြန်သတိရသွားစေတာပါ ။ အခုနာက်ပိုင်း ဦးရှင်ကြီးဆွမ်းတင်အလှူနဲ့ မကြုံတော့တာ အတော်ကြာနေပါပြီမို့ အရင်တုန်းကနဲ့ ဘာတွေကွာခြားနေပြီလဲ ဆိုတာကိုလည်းသိချင်နေမိပါရဲ့ ။ ကျွန်တော်တို့ ထားဝယ်ဒေသက ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းနဲ့နီးတော့ ရေငန်ပိုင်ဦးရှင်ကြီးနတ်နဲ့ ကင်းတဲ့အိမ်ရှားပါတယ် ။ တကယ်တော့ ကျွန်တော်တို့ဒေသမှာ ရေငံပိုင်နတ်ကို ရေလုပ်ငန်းနဲ့ […]

ပေါ်တာ၊ လူသားဒိုင်းနဲ့ အကာအကွယ်မဲ့နေတဲ့ ပြည်သူတွေ

Dawei Watch

December 17, 2023

လွန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်စုနှစ်သုံးခုကျော်လောက်က တနင်္သာရီတိုင်းသားတွေ ခါးစည်းခံခဲ့ရတဲ့ ပေါ်တာကို စိုးရိမ်တကြီးနဲ့ပြောဆိုလာကြပြန်ပါပြီ။ အချို့ဆို ပေါ်တာဆွဲမှာ ကြောက်လို့ နေအိမ်မှာတောင် မအိပ်ရဲဘဲ လုံခြုံမယ်ထင်တဲ့ နေရာတွေကို သွားရောက်အိပ်စက်ကြပြီး မိုးလင်းမှသာ နေရပ်ပြန်တာတွေရှိနေပါတယ်။ ကြောက်မယ်ဆိုလည်း ကြောက်စရာပါပဲ။ ပေါ်တာကြောင့် စီးပွားပျက်သွားသူတွေ၊ သေကွဲကွဲခဲ့ကြရတဲ့မိသားစုတွေ၊ ခြေပြတ်၊ လက်ပြတ် ဒုက္ခိတဖြစ်သွားသူတွေမှ အများကြီးရှိပါတယ်။ တနင်္သာရီတိုင်းသားတွေကို ပေါ်တာဆိုတဲ့အိမ်မက်ဆိုးက အခုချိန်အထိ ခြောက်လှန့်နေဆဲ၊ ပေါ်တာအသံကြားရင် ကြောက်ရွံ့နေကြဆဲ။ စစ်တပ်ကြီးစိုးခဲ့တဲ့ အရပ်သားအစိုးရ မတိုင်ခင်နှစ်တွေက အရပ်သားတွေကို အဓမ္မစေခိုင်းပြီး စစ်ဆင်ရေးတွေမှာ အသုံးပြုလေ့ရှိတာပါ။ အခုလည်း စစ်ကောင်စီတပ်က စစ်ကြောင်းထိုးရာမှာ အရပ်သားတွေကိုဖမ်းဆီးပြီး လမ်းပြခိုင်းတာ၊ လူသားဒိုင်းလုပ်တာ ပစ္စည်းတွေကိုသယ်ခိုင်းတာတွေ နေရာအနှံ့မှာ လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။ တနင်္သာရီတိုင်းက လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုတွေ၊ ပဋိပက္ခတွေနဲ့ စီးပွားရေး၊လူမှုရေး အခြေနေတွေကို စစ်တမ်းပြုစုပြီး လစဉ်ထုတ်ပြန်နေတဲ့ Fe5 […]

“တနင်္သာရီရိုးရာ နတ်လမ်းပြ နဝဒတ် (နဝထပ်)အိုင်နှင့် လက်ယာရစ် ချည်ချည်ခြင်းဓလေ့”

Dawei Watch

December 8, 2023

တနင်္သာရီဒေသ တနင်္သာရီလူမျိုးရိုးရာဓလေ့များထဲတွင် ချည်ချည်ခြင်း ဓလေ့ကို ပုံစံအမျိုးမျိုး၊ ရည်ရွယ်ချက်အမျိုးမျိုးနှင့် ယနေ့တိုင် အစီအရင် ပြုလုပ်နေကြသည်ကို လေ့လာနိုင်ပေသည်။ ထိုအထဲမှာမှ- “နတ်လမ်းပြ န၀ဒတ်(နဝထပ်)အိုင် အစီအရင်နှင့် လက်ယာရစ် ချည် ချည်ခြင်း”၊ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းစေရန်နှင့် အစစ အရာရာအဆင်ပြေ အောင်မြင်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ခရီးဝေးမထွက်ခွာမီ “မေတ္တာဖွဲ့နှောင် ချည်ချည်ခြင်း”၊ ဆိုးမိစ္ဆာများ အနှောင့်အယှက်ပြုခြင်းမှ ကာကွယ်နိုင်ရန်နှင့် ကျန်းမာချမ်းသာ ပျော်ရွှင်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ခလေးများတွင် “ချည်မန်း၊ ခမည်းပေး ချည်ခြင်း”၊ သေသူဝိဉာဉ် လိပ်ပြာခွဲရန် ခန္ဓာအရပ်အတိုင်း “ချည်ကြိုးဖြတ် ချည်ထည့်ခြင်း”စသော ရှေးရိုးအစဉ်အလာနှင့်အညီ ချည်ချည်ခြင်းဓလေ့များကို ပြုလုပ်နေကြသည်မှာ တနင်္သာရီဒေသတွင် ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနေရသေးသည်။ တနင်္သာရီဒေသိယစကားဖြင့် ချည်ချည်ခြင်းကို “ချယ်မန်း ခယ်ပေးဟ္ရယ်”လို့ ပြောပါသည်။ ထိုထဲမှာမှ တနင်္သာရီဒေသအတွင်း အလှူများ ပြုလုပ်ချိန်တိုင်းတွင် […]

စစ်ကောင်စီအတွက် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးဝင်ငွေ အများဆုံးရနေသည့် ထီးခီးဂိတ်

Dawei Watch

December 7, 2023

နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်းများအနက် ထီးခီးနယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှာ ကုန်သွယ်မှုတန်ဖိုး အများဆုံးရှာဖွေပေးနေသည့် ဂိတ်ဖြစ်ကြောင်း စစ်ကောင်စီ၏ စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ ထီးခီးနယ်စပ်ဂိတ်မှာ ထိုင်းနိုင်ငံ ကန်ချနာဘူရီခရိုင်နှင့် ထားဝယ်ခရိုင်ကြား နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေခြင်းဖြစ်ပြီး KNU တပ်မဟာ(၄) ထိန်းချုပ်နယ်မြေတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါလမ်းကြောင်းတွင် စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်များ မကြာခဏပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများရှိသလို ကရင်လက်နက်ကိုင်နှစ်ဖွဲ့ (KNU တပ်မဟာ(၄)နှင့် ကော်သူးလေတပ်မတော်(KTLA)) မှာလည်း အချင်းချင်း ထိတွေ့ပစ်ခတ်မှုများဖြစ်နေသည်။ ယင်းလမ်းကြောင်းမှာ ၂၀၂၂ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလခန့်မှစပြီး နယ်မြေမတည်ငြိမ်မှုနှင့် တိုက်ပွဲများကြောင့် ပို့ကုန် သွင်းကုန်အခန်းကဏ္ဍမှာ ရပ်ဆိုင်းလုနီးပါးဖြစ်နေသည်။ ထို့အပြင် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး မကောင်းသဖြင့် ကုန်ကားများသွားရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေတွင် ရှိနေသည်။ ကုန်ကားများ သွားမရသည့် အခြေအနေတွင် ရှိနေသည့် အဆိုပါနယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ဂိတ်စခန်းတစ်ခု ဖြစ်သည့် ထီးခီးကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ ယခုနှစ်တွင် အမေရိကန် […]

စစ်က ကြောက်မက်ဖွယ်ဆိုတာ ငါတို့သိကြပါတယ်။ ဒါဖြင့် ဘာဖြစ်လို့ ထပ်ဖြစ်လာပြန်တာလဲ

Dawei Watch

December 6, 2023

ပြီးခဲ့တဲ့ ၂-နှစ်မှာ သွေးထွက်သံယို အများဆုံး စစ်ပွဲကြီး ၂-ခု ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ ဝမ်းနည်းဖွယ်ကောင်းတဲ့ တွက်ချက်လွဲမှုတွေကြောင့်ပါပဲ။ မကြာသေးမီက သတင်းတွေမှာ လွှမ်းမိုးနေရာယူထားတဲ့ တတိယစစ်ပွဲကတော့ တန်ဖိုးကြီးလှတဲ့ နောက်ထပ် အမှားတစ်ခု ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ကျနော် ရှင်းပြပါမယ်။ ဘောဂဗေဒပညာရှင်တွေ ကတော့ ဒီအချက်အပေါ် မေးခွန်းထုတ်ကြပါတယ်။ စစ်က ကြောက်မက်ဖွယ်ဆိုတာ ငါတို့သိကြပါတယ်။ ဒါဖြင့် ဘာဖြစ် လို့ ထပ်ဖြစ်လာပြန်တာလဲ? ပထမအချက်က ဒေတာတွေပါ။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှာ အသက်ပေါင်းများစွာ သေကြေစေတဲ့ စစ်ပွဲက အီသီယိုပီးယားနဲ့ ယူကရိန်း နိုင်ငံတွေမှာ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ စစ်ပွဲတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သေကြေရတာက အီသီယိုပီးယားနိုင်ငံ တီဂရေးဒေသမှာ တစ်သိန်း ကျော်ခဲ့သလို၊ ယူကရိန်းမှာ ၈၁,၀၀၀ ရှိခဲ့တယ်လို့ အော်စလိုအခြေစိုက် ငြိမ်းချမ်းရေးသုတေသန အင်စတိကျု […]

၇ နာရီကြာ ကျောက်မဲတောင် စခန်းသိမ်းတိုက်ပွဲ ဘာကြောင့် မအောင်မြင်တာလဲ

Dawei Watch

November 25, 2023

ထားဝယ်-ထီးခီးသွားကားလမ်းဘေးက ကျောက်မဲတောင်စခန်းကို သိမ်းနိုင်ရန်အတွက် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး စုပေါင်းတပ်များက ၇ နာရီကြာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် တိုက်ခိုက်ခဲ့သော်လည်း စခန်းသိမ်းနိုင်ခြင်းမရှိဘဲ ပြန်ဆုတ်ခဲ့ရသည်။ အခိုင်အမာတည်ဆောက် ထားသည့် စစ်ကောင်စီ၏ ကျောက်မဲတောင်စခန်းကို နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက် နံနက် ၅ နာရီခွဲမှစတင်ကာ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ်များက စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ကျောက်မဲတောင်စခန်းမှာ ဘန်ကာများ၊ ကတုတ်ကျင်းများဖြင့် အခိုင်အမာတည်ဆောက်ထားပြီး သစ်ပင်ကြီးများလည်းရှိသဖြင့် အကာအကွယ်ကောင်းသည့် စခန်းဖြစ်ကြောင်း သံမဏိပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့မှ ဗိုလ်မုတ်ဆိတ်နှင့် ဒေသခံများက စခန်းအခြေအနေကို ပြောပြသည်။ သို့သော်ယင်းစခန်းတွင် စစ်ကောင်စီတပ်၊ ရဲနှင့် ပျူစောထီး စုစုပေါင်း ၃၀ ဝန်းကျင်ခန့်သာရှိသဖြင့် အချိန်တိုအတွင်း အပြီးသိမ်းနိုင်မည်ဟု ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ ဦးဆောင်သူအချို့က ခန့်မှန်းထားသည်။ “အဲ့ဒီစခန်းကို (နိုဝင်ဘာ ၂၃ ရက်) အဲ့ဒီနေ့မှာ အပြီးသိမ်းဖို့ ကာကွယ်ရေးတပ်တွေက ဆုံးဖြတ်ထားကြပါတယ်” […]